Berlijn
is geen mooie stad. Althans, niet op de manier waarop we andere steden vaak
mooi vinden. Het is niet zo statig en opgepoetst als Londen, niet zo romantisch
als Parijs. Het heeft geen grote schat aan eeuwenoude bouwstijlen zoals Praag
en geen goed geverfde grachtengordel als Amsterdam. Berlijn zou ik eerder ‘ruw’ noemen. Een
ruwe stad, met weinig eenheid en vele gezichten. Je kunt er meerdere keren heen
gaan en steeds weer totaal andere aanblikken en sferen vinden. Dat maakt
Berlijn mooi. Het is veelzijdig en altijd in beweging.
Toen
ik naar Berlijn verhuisde had ik het idee dat ik een beetje wist hoe de stad in
elkaar zat. Maar hoe langer ik er nu ben, hoe meer ik ontdek hoe weinig ik ken.
Het gebrek aan eenheid maakt het moeilijk om iets ‘typisch Berlijns’ te
omschrijven. Het eerste wat vaak genoemd wordt is de alternatieve cultuur.
Jonge mensen in (quasi) versleten kleren, op een vintage fiets met een flesje Club Mate in hun hand. Maar dit beeld
wordt ook in grote mate gekopieerd door de vele buitenlandse mensen in de stad.
Elke keer als ik denk een typische Duitse alternatieveling te hebben gevonden,
blijkt hij of zij Engels of Spaans te spreken.
Typisch
Berlijns is misschien wel het feit dat de geschiedenis als een rode draad door het
dagelijks leven heen weeft. Het verleden ligt op straat, letterlijk. Zo zat ik
vorige week op een terras in de wijk Schöneberg (waar ik woon). Ik dronk koffie
bij een café dat ook vintagespullen uit de jaren vijftig en zestig verkoopt.
LP’s, tv’s, radio’s en plastic bloemetjesseries stonden op straat uitgestald. Terwijl
ik zat te lezen kwam er een oudere, smoezelige vrouw aan het tafeltje naast mij
zitten. Ze bestelde tot drie keer toe een ander drankje en wiebelde onrustig op
haar stoel. Ze keek nerveus naar alle spullen die te koop werden aangeboden.
Ineens stond ze op en zei: “Wij hebben de DDR met z’n allen zo zorgvuldig
opgebouwd. We hebben altijd hard gewerkt en goed voor onze spullen gezorgd. En
wat doen ze hier? Ze zetten alles op straat! Ons hele verleden wordt aan de
vogels gegeven.” Ze mompelde nog een tijd door over hoe goed het leven in het
communistische Duitsland was geweest, en hoe ze nu door de kapitalisten in de
steek werd gelaten. Boos liep ze weg, zonder te betalen.

Over
dingen in Berlijn ontdekken gesproken; ik blijk in een behoorlijke Rock ’n Roll
wijk te wonen. Hemelsbreed een paar tientallen meters van mijn kamer vandaan bevindt
zich het legendarisch Café M. (wie
kent het niet?) M opende zijn deuren
in 1979 en groeide in de jaren tachtig uit tot een fenomeen. Het was naar horen
zeggen het eerste café van Berlijn met een destijds gewaagde zwart-wit
inrichting. Grote namen uit de Berlijnse muziekwereld verzamelden zich hier en
ook de Australische zanger Nick Cave verbleef hier samen met zijn Bad Seeds nachtenlang aan de bar. Café M bestaat nog steeds, al ziet het er vandaag de dag wel iets gemütlicher uit. De bar staat nog in vol
ornaat, maar de rest van de ruimte is ingericht als huiskamer.
Eind jaren
zeventig verhuisde ook de Britse zanger David Bowie naar Berlijn, om precies te zijn naar de Hauptstraße, twee straten achter die van
mij. Daar woonde hij jaren naast zijn collega en goede vriend Iggy Pop (die ik nog eens half naakt, rollend over een piano op Pinkpop Lust for Life heb zien zingen).
Drie
van Bowie’s meest invloedrijke albums zijn ontstaan toen hij in de Duitse
hoofdstad woonde. De Koude Oorlog-perikelen schijnen dé inspiratiebron te zijn
geweest voor één van zijn bekendste nummers, Heroes.
Voor mij is na ruim een week duidelijk geworden, Schöneberg leeft. Zowel
z’n geschiedenis als de waan van de dag. Binnenkort ga ik eens op rock ’n
roll-tour en een pilske drinken bij Café
M.
 |
| Iggy Pop en David Bowie in Berlijn |
 |
| Nick Cave aan de bar in Cafe M. |
 |
| Cafe M in de jaren tachtig. |
|
|
|
En
dan natuurlijk de NOS, de reden dat ik in Berlijn ben. De eerste week zit
erop! En ik kan er met tevredenheid op terugkijken. Het NOS kantoor zit in het Bundespressekonferenz, een groot gebouw in
het politieke hart van Berlijn. Het bevindt zich pal achter de Reichstag en
Merkel geeft er geregeld persconferenties. Mijn twee collega’s zijn ontzettend aardig
en behulpzaam, en bovenal zeer toegewijd aan hun werk. Dat maakt de werksfeer goed.
De week begon meteen stormachtig, want afgelopen maandag kwam het grote nieuws
over het dopingverleden van z’n beetje de hele West-Duitse sportwereld in de
jaren vijftig, zestig en begin jaren zeventig. En groot nieuws betekent bij de
NOS de hele dag non-stop items produceren; voor de dagjournaals, de
radiojournaals, live kruisgesprekken in de avondjournaals en een bijdrage voor
Nieuwsuur. Een goede binnenkomer voor mij dus.
Ik
heb me de afgelopen week bezig gehouden met een ander item, dat aanstaande
maandag wordt uitgezonden. Ik kan nog niet zeggen waar het over gaat (want de
concurrenten zitten overal), maar ik zal er maandag meer over melden. In ieder
geval was de voorbereiding voor die reportage deze week mijn taak. Een sprong
in het diepe, want ik moest een leuke invalshoek bedenken, sprekers en locaties
zoeken en regelen. Hoewel ik research doen ontzettend leuk vind, moest ik toch
wel even wat moed bij elkaar verzamelen om ook daadwerkelijk mensen te gaan
bellen. “Guten Tag, Sie sprechen mit Lynn Stroo, ich bin von der NOS, das ist
die rechtlich öffentliche Niederländischer fernsehen.”
Ik heb vooral naar mensen in München gebeld, waar de telefoon steevast wordt opgenomen met 'Grüß Gott'. Ik denk dat dat genoeg zegt over het Beierse accent en de daarbijhorende verstaanbaarheid ;-)
Na het eerste telefoontje
bleef mijn hand om de hoorn geklemd, zo ingespannen was
ik geweest. Maar het blijkt maar weer eens te kloppen, een andere taal spreken
is een kwestie van DOEN. En bovendien zijn Duitsers buitengewoon vriendelijk en
vinden ze het leuk als je hun taal spreekt (en in mijn geval probeert te
spreken).
Kortom, die angst heb ik na een week wel redelijk onder controle. Dat is
maar goed ook, want over niet al te lange tijd zal de verkiezingsstrijd hier écht losbarsten. Langzaam raakt de stad gevuld met duizenden campagneposters,
alleen al het CDU (de partij van Angela Merkel) geeft 20 miljoen uit aan haar campagne. Sommige posters zijn
hilarisch, ander dodelijk saai. Hilarisch is bijvoorbeeld dat Paul Schnabel op
de lijst van het CDU staat ;-) (zie foto).
 |
| aka Paul Schnabel |
Maar
de verkiezingen zullen pas écht gaan leven als Angela Merkel 15 augustus terugkomt
van haar wandelvakantie in Zuid-Duitsland. Merkel leidt niet alleen Duitsland en de eurocrisis, maar ook de verkiezingen. Op dat ze maar snel naar huis mag komen, ik kijk er naar uit. :)
 |
| Reichstag |
Liefs uit Berlijn!
Lynn.
 |
| openlucht feest op voormalig vliegveld Tempelhof. |
 |
| Mijn Berlijnse hipster bolide. |